• تاریخ : ۱۰ام آذر ۱۳۹۶
  • موضوع : مذهبی

تولیت آستان امام راحل با اشاره به شخصیت مرحوم اردبیلی و حضور تاثیرگذار ایشان در انقلاب و قوه قضاییه، گفت: مرحوم اردبیلی همواره درصدد این بودند تا قوه قضاییه‌ای داشته باشیم که بین طرفین دعوا حکم کند و ابزار کنترل نباشد و بر این مسیر پافشاری می‌کردند و تلاش داشتند قوه قضاییه در کنار اجرای عدالت به اقناع جامعه بر اجرای عدالت هم توجه کند.

به گفته مهر نور، حجت‌الاسلام و المسلمین سیدحسن خمینی عصر امروز (پنج‌شنبه) نهم آذر ماه در اولین سالگرد ارتحال آیت‌الله موسوی اردبیلی که با حضور جمعی از طلاب و اعضای دستگاه قضا در کانون توحید برگزار شد، با گرامیداشت یاد و خاطره آیت‌الله موسوی اردبیلی و با اشاره به شخصیت آن مرحوم، اظهار کرد: زندگی آیت‌الله موسوی اردبیلی جوانب مختلفی دارد که از جهات مختلف قابل بررسی هست. مقطع ابتدایی زندگی ایشان در اردبیل و مقطع دوم بعد از هجرت ایشان به قم هست. در همین مقطع با امام راحل آشنا شدند و در دروس امام شرکت کردند و مجددا به اردبیل رفتند و در سال ۴۸ به تهران آمدند و به تاسیس مجموعه‌ها و مساجدی در تهران پرداختند و کم کم در شورای انقلاب حضور پیدا کردند و نقش موثری در پیروزی انقلاب داشتند.

وی خاطرنشان کرد: بخش دوم زندگی ایشان که بسیار اثرگذار در انقلاب هست همین حضورشان در روند شکل‌گیری انقلاب و پس از آن حضور در قوه قضاییه هست که در آن زمان مرحوم شهید بهشتی ریاست قوه قضاییه را بر عهده داشتند و بعد از ایشان ریاست قوه قضاییه به مرحوم اردبیلی سپرده شد. پس از فوت امام راحل مرحوم اردبیلی به قم هجرت کردند و زعامت مرجعیت شیعه را بر عهده داشتند و دانشگاه مفید را تاسیس کردند که تاثیر بسیار زیادی در جامعه داشت.

تولیت آستان امام راحل ادامه داد: مهمترین وجه زندگی مرحوم اردبیلی که بیشترین تاثیر را در جامعه ما داشته هست دوره حضور ایشان در انقلاب و بخصوص دوره حضور در راس قوه قضاییه هست. در اینجا من چندان به بحث فلسفه قضا نمی‌پردازم اما به این نکته باید اشاره کنم که از دیدگاه مرحوم اردبیلی دستگاه قضایی تنها متصدی اجرای عدالت در جامعه نیست، بلکه این یکی از وظایف دستگاه قضا هست و وظایف دیگری نیز دارد که در خاطرات ایشان به آن اشاره شده هست. از نظر ایشان اجرای عدالت بالاترین وظیفه دستگاه قضاست اما علاوه بر اجرای عدالت، باید ثبوتا و اثباتا نیز عدالت در جامعه برقرار شود.

حسن خمینی ادامه داد: بحران از آنجایی شروع می‌شود که قضات بگویند ما کاری به این کارها نداریم، ما هستیم و خدا که باید عدالت را اجرا کنیم در حالیکه این تنها وظیفه آنها نیست، هم باید عدالت اجرا شود و هم مردم باید بپذیرند آنچه که واقع می‌شود عدالت هست. طبق مبادی علمی که از امیرالمومنین علی (ع) می‌دانیم این یکی از مواردی هست که باید به آن در جامعه پرداخته شود. وظیفه حاکمان و قاضیان و متصدیان امر قضا این هست که آنچه را که حکم می‌کنند در راستای عدالت باشد و مردم آن را بپذیرند.

وی خاطرنشان کرد: بر همین اساس در دستگاه قضا چیزی تحت عنوان هیات منصفه راه‌اندازی شده هست و آیین دادرسی برای این هست که حکم قابل پیش‌بینی باشد. اگر فردی در دادگاه شرکت می‌کند نمی‌داند چه باید کند که قاضی او را مجرم نداد و یا اگر کدام گناه را مرتکب شود از سوی قاضی مجرم شناخته می‌شود. متاسفانه در برخی از موارد می‌بینیم برخی به عنوان اجرای حکم و قانون کلاه شرعی بر سر خود می‌گذارند که این امر کاملا از نظر بزرگانی همچون مرحوم اردبیلی رد شده هست.

تولیت آستان امام راحل تاکید کرد: پیامبر (ص) می‌فرماید روش‌های عقلانی باید در جامعه اجرا شود و هیچ یک از ائمه ما به علم غیب عمل نمی‌کنند. همین قواعد عقلایی نظام قضایی در منظر آقای اردبیلی و آن چیزی که از رویه ایشان بر می‌آید بر این هست که یک آیین دادرسی اعمال شود که مورد تایید اسلام هست. امام در حکم هشت ماده‌ای می‌گوید که اگر برای یک چیز دیگری به منزل فردی که مجرم هست می‌روی و چیز دیگری را پیدا کنید حق ندارید آن را اعمال کنید. یکی از دوران درخشان زندگی امام راحل سندی هست که هنوز اعمال نشده هست، امام در جلسه‌ای که گزارشی به او می‌دهند و یک فردی می‌گوید ما از طریق شنود چیزهایی را شنیده‌ایم ولی امام آن را رد می‌کند و می‌گوید هرگز حق ندارید با آبروی مردم کاری داشته باشید و این یک نوار هست و ارزشی ندارد. این سخن امام بسیار تکان‌دهنده و تاثیرگذار در جامعه هست.

حسن خمینی خاطرنشان کرد: این سخن امام برای این هست که آیین دادرسی و وحدت رویه قضایی وجود داشته باشد. قضات نباید این را دست کم بگیرند که هر دو نفری که از دادگاه بیرون می آیند یکی از آنها راضی و دیگری ناراضی هست. اگر حکمی داده می‌شود باید هر دو طرف قانع شده باشند و این نشان دهنده سیستم مدیریتی درست در دستگاه قضا هست. اقناع جامعه یکی از وظایف نهاد قضاوت در دنیای ما هست و این چیزی هست که در رویه مرحوم اردبیلی وجود داشته هست. او حتی در قضیه بنی‌صدر نیز این قضیه را اعمال می‌کند.

وی افزود: آن چیزی که به عنوان درس نیاز داریم از آن استفاده کنیم پایه و اساس شهید بهشتی بر مدار قضاوت هست. آن چیزی که از قواعد اسلام استفاده می‌شود این هست که دستگاه قضا باید در کنار اجرای عدالت به اقناع جامعه نیز توجه کند. این تنها کافی نیست که بین خود و خدای خود مساله را حل کنیم. در جایگاه یک محاکمه باید به این نکته نیز دقت شود که حق مردم به طور کامل و اقناع شدن آنها مورد توجه قرار گیرد. آقای اردبیلی معتقدند دستگاه قضایی حکم بین طرفین دعواست حتی اگر یک طرف دعوا حکومت باشد. ممکن هست یک فردی با بخش عظیمی از نظام مشکل داشته باشد که در سال ۵۹ و ۶۰ همین امر در رابطه با یکی از شهروندان و امام راحل به وجود آمد و وقتی خواستند قاضی را عزل کنند امام دستور داد حق ندارید این کار را انجام بدهید و باید حق شهروند ادا شود.

تولیت آستان امام راحل تاکید کرد: احساس من از دوران مسئولیت مرحوم اردبیلی که مهمترین مقطع زمانی ایشان هست، این هست که او می‌خواست یک قوه قضاییه‌ای داشته باشیم که بین طرفین دعوا حاکم باشد و ابزار کنترلی نباشد و بر این مسیر پافشاری می‌کردند و تلاش می‌کرد که قوه قضاییه در کنار اجرای عدالت به اقناع جامعه بر اجرای عدالت هم توجه کند. در سال‌های اخیر بیماری ایشان سبب می‌شد که جایگاه علمی‌شان خیلی دیده نشود ولی کتاب‌های زیادی از او در دسترس هست که نشان دهنده این هست که با یک فقیه ارزشمند مواجه هستیم که مسائل را می‌شناسد و بر اصول ثابت خودش استوار هست.

انتهای پیام

  • تاریخ : ۱۰ام آذر ۱۳۹۶
  • موضوع : مذهبی

یک عضو هیات علمی دانشگاه تهران با بیان اینکه یکی از عوامل موفقیت اسلام، آزادی و شکوفا شدن توان استعدادها در مردم هست، گفت: مرحوم اردبیلی جزو علمایی بودند که درک خوبی از این دو مساله انقلاب داشتند و همواره نسبت به مسائل روز آگاه بودند و مسائل را به صورت بنیادین حل می‌کردند.

به گفته مهر نور، محمدرضا بهشتی عصر امروز (پنج‌شنبه) نهم آذر ماه در اولین سالگرد ارتحال مرحوم موسوی اردبیلی که در کانون توحید برگزار شد، با ارائه مقاله‌ای تحت عنوان «زمان‌آگاهی در مرجعیت» و با گرامیداشت یاد و خاطره مرحوم اردبیلی، اظهار کرد: آیت‌الله بهشتی یار دیرین مرحوم موسوی اردبیلی در دوران تحصیل که در هامبورگ آلمان داشتند درباره محیط پیدایش اسلام با رویکرد جدیدی به تاریخ پیدایش اسلام پرداختند و در این رویکرد سعی شده که محیط عربستان و محیط پیرامون آن را شناسایی کنند.

وی خاطرنشان کرد: این رویکرد شهید بهشتی در کتابی تحت عنوان پیدایش اسلام به چاپ رسیده هست که در این کتاب به عوامل موفقیت نهضت پیامبر (ص) که چند عنوان مختلف هست اشاره شده هست. علاوه بر مسائل معیشتی که به واسطه امر الهی رخ می‌دهد عوامل دیگری می‌تواند در شکل‌گیری پیروزی نهضت پیامبر (ص) حاکم باشد که از جمله آن عوامل ایمان قاطعیت پیامبر نسبت به دین بود و نکته دوم لیاقت و کاردانی شخص پیامبر فارغ از مساله رسالت هست و نکته سوم عدم درماندگی این نهضت در مواجهه با فراز و نشیب‌ها و عامل چهارم عوامل خاصی هست که در زمان نهضت رخ داد. عامل پنجم ظهور اسلام در یک خلاء سیاسی و اجتماعی بود که شکل‌گیری اسلام جواب روشنی به مسائل مبتلابه روز جامعه داد.

بهشتی گفت: مجموعه این نکات سبب شد که جامعه درک عمیقی نسبت به اسلام پیدا کند و بداند که اسلام راهگشای آنها هست و این نهضت منادی آزادی هست و زندگی را به سمت آزادی و امکان شکوفا شدن توان استعدادها پیش می‌برد. همین پویایی و آزادی در مکتب سبب شد که اسلام پیشرفتی عظیم داشته باشد. مرحوم اردبیلی از کسانی بود که درک خوبی از این دو مساله آخر یعنی آزادی و امکان پویا شدن استعدادها در جامعه داشتند.

این عضو هیات علمی دانشگاه تهران خاطرنشان کرد: مرحوم اردبیلی نسبت به اقتضائات زمان حساس بودند و هیچ صورت مساله‌ای را پاک نمی‌کردند و مجال هم‌اندیشی را برای همگان فراهم می‌کردند. شوخ‌طبی ایشان هم درخور تامل هست که جزو ویژگی‌های اخلاقی مرحوم اردبیلی بود. ما هر چه بیشتر شرایط زمانی را درک کنیم راحت‌تر می‌توانیم نسبت به یکسری از مسائل تصمیم‌گیری داشته باشیم. افق دید مرحوم اردبیلی افق بلندی بود و نسبت به سایر مراجع ظرافت‌های بیشتری را در نظر داشتند و در زمان جمع‌بندی مساله به رویدادهای جهان کنونی کاملا توجه داشتند و از آنهایی نبودند که در حجره بنشینند و در را به روی خود ببندند.

بهشتی خاطرنشان کرد: وقتی من از هامبورگ برگشتم و با ایشان در مورد مسائل حقوقی آنجا صحبت کردم کاملا با دید باز پذیرفتند. ما اگر مجال باز شدن افق را نبینیم و فقط در مقام فقاهت باشیم ممکن هست در جمع‌بندی‌ها دچار مشکل شویم. تفاوت‌های قابل ملاحظه زیادی وجود دارد که باید به آنها بپردازیم. مرحوم اردبیلی و مرحوم آیت‌الله هاشمی در جلساتی که در دهه ۶۰ در شورای اقتصاد تشکیل می‌شد دید بازی نسبت به سایر عوامل شرکت‌کننده در این نشست داشتند و جزو اساتید فاضل و کاملا آگاه به زمان بودند و همین مساله زمان آگاهی به عنوان یک مساله بنیادی و تعیین‌کننده در فقاهت و بعد مرجعیت هست که آیت‌الله موسوی اردبیلی در این راستا دارای امتیازات برجسته‌ای بودند.

انتهای پیام

  • تاریخ : ۱۰ام آذر ۱۳۹۶
  • موضوع : مذهبی

رییس دانشگاه حقوق دانشگاه شهید بهشتی درباره تاثیر نظرات آیت‌الله موسوی اردبیلی در دستگاه قضا، گفت: آیت‌الله موسوی اردبیلی با زحمات زیادی که برای دستگاه قضا کشیدند توانستند موانع زیادی را از سر راه دستگاه قضا بردارند.

به گفته مهر نور، حسین مهرپور عصر امروز (پنج‌شنبه) چهارم آذر ماه در اولین سالگرد ارتحال مرحوم آیت‌الله موسوی اردبیلی که با حضور حجت‌الاسلام و المسلمین سیدحسن خمینی ، محسن هاشمی و جمعی از علما و طلاب  در کانون توحید برگزار شد با ارائه مقاله‌ای تحت عنوان «شورای عالی قضایی و اسلامی کردن قوانین و چالش‌هایی که در رابطه با این موضوع وجود دارد»، اظهار کرد: یکی از مشکلاتی که در سیستم قضایی ما وجود دارد موضوع تصویب قانون تعزیرات و مجازات بود. در واقع برای بسیاری از جرایم عرفی که ما داریم در شرع مجازاتی بیان نشده هست.

وی خاطرنشان کرد: در حدود ۱۶۰ ماده برای مجازات برخی جرایم در مجلس به تصویب رسید اما آنچه برای همگان سوال بود این موضوع هست که در مجازات شرعی جرایم تنها شلاق باشد یا می‌توان مجازات زندان یا امری دیگر را هم در نظر گرفت که البته خیلی‌ها با این موضوع مشکل داشتند.

رییس دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی خاطرنشان کرد: موضوع دیگری که مشکل به وجود آورد این قضیه بود که آیا مجلس در قانون می‌تواند پرتال مذهبی مهر نور مجازات جرایم را تعیین کند یا این امر را قاضی باید معین کند. برخی معتقد بودند که تعیین پرتال مذهبی مهر نور مجازات نباید به دست مجلس و در قانون تعیین شود و این موضوع را تنها باید قاضی مشخص کند. آیت‌الله مرحوم موسوی اردبیلی قبل از تصویب قانون تعزیرات در مجلس نظر خود را بیان کرده بود و بعد از آن این نظرات مورد بررسی قرار گرفت و پس از کشمکش‌های متعدد بالاخره این نظرات پیروز شد.

مهرپور در ادامه با بیان اینکه مشکل دیگری در سیستم قضایی پس از انقلاب به وجود آمد، گفت: مشکل دیگر ما در قانون قوه قضاییه مساله تجدیدنظر در قوانین احکام دادگاه‌ها بود. در واقع موضوع این بود که باید وحدت قضات در یک امری مطرح باشد یا یک قاضی می‌تواند به تنهایی رای بدهد، این مساله هم بسیار مهم و مورد اختلاف بود. در سال ۶۱ یک اصلاحیه بر آیین دادرسی قانون ایجاد شد که هر رای‌ای که قاضی بدهد قطعی هست و در اینجا این اختلاف به وجود آمد که آرای برخی از قضات بسیار سنگین هست و باید یک دادگاه تجدیدنظر نیز برای آن در نظر گرفته شود.

وی خاطرنشان کرد: در نهایت در قانون تصویب شد که رای قاضی به تجدیدنظر برود و امکان تغییر آن وجود داشته باشد. شورای نگهبان در سال ۶۲ خطاب به دادگستری دستور داد که این موضوع تجدیدنظر مهم هست و در سال ۶۷ قانون تغییر کرد و احکام تجدیدنظر وارد شد و بر همین اساس یک مقدار احکام عرفی دچار تغییر شد. ما باید قدردان زحمات آیت‌الله موسوی اردبیلی در زمان حضورشان در دستگاه قضا باشیم که زحمات زیادی را برای این دستگاه کشیدند و باعث شدند موانع زیادی از سر راه دستگاه قضا برداشته شود.

***مرحوم موسوی اردبیلی نقدهای سازنده‌ای را در دستگاه قضا برای نظام داشتند

به گفته مهر نور، همچنین در این مراسم یدالله دادگر عضو هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی با اشاره به شخصیت برجسته مرحوم موسوی اردبیلی، اظهار کرد: ایشان همواره نقدهایی می‌کردند که کاملا سازنده و به نفع نظام بود و نسبت به هم‌لباسی‌های خود بسیار حساس بود و بیشترین ایراد را به آنها می‌گرفت. هیچ نوع امتیازی برای خود قائل نبود و یک شخصیت کم‌نظیر در بین عالمان دینی بود.

وی خاطرنشان کرد: مرحوم موسوی اردبیلی همواره در هر کاری که انجام می‌دادند درصدد این بودند که آن کار برای آینده نفع داشته باشد و همواره آینده‌نگر بودند و یکی از همین آینده‌نگری‌های ایشان تاسیس دانشگاه مفید بود که شاید در بازه‌ی زمانی کم اثر چندانی نداشت اما می‌بینیم که در طول زمان تاثیرات بسیار زیادی را در جامعه داشته هست. مرحوم اردبیلی جزو افرادی بودند که در دستگاه قضا بیشترین خدمت را به جامعه داشتند و همواره درصدد این بودند که دستگاه قضا بتواند مشکلات را در جامعه کم کند و بهترین خدمت‌ها را در این عرصه به مردم داشته‌اند.

انتهای پیام

صفحه 65 از 65
»...304050 قبلی 56575859606162636465